ปั๊มสารเคมีทำงานอยู่ แต่ปริมาณสารที่จ่ายออกมา ไม่สม่ำเสมอ เดี๋ยวมากเดี๋ยวน้อย หรืออัตราจ่ายลดลงเป็นช่วง ๆ เป็นปัญหาที่พบได้ในระบบ Dosing Pump และ Metering Pump โดยเฉพาะระบบที่ต้องควบคุมปริมาณสารเคมีอย่างแม่นยำ
อาการนี้ไม่ได้หมายความว่าปั๊มเสียเสมอไป เพราะสาเหตุอาจเกิดจากระบบท่อ วาล์ว แรงดัน หรือคุณสมบัติของสารเคมี ลองตรวจสอบ 7 จุดสำคัญต่อไปนี้
1. Air Lock มีอากาศเข้าในหัวปั๊ม
หากมีอากาศสะสมอยู่ในหัวปั๊มหรือ Suction Line ปั๊มอาจดูดสารเคมีได้ไม่เต็มจังหวะ ส่งผลให้อัตราจ่ายไม่คงที่
ปัญหานี้พบได้มากในสารเคมีที่สามารถเกิดก๊าซหรือมีฟองได้ เช่น Sodium Hypochlorite ดังนั้นควรตรวจสอบจุดต่อท่อ วาล์ว และการรั่วของฝั่งดูด รวมถึงตรวจสอบว่ามีอากาศสะสมในหัวปั๊มหรือไม่
2. Suction Line มีปัญหา
ท่อดูดที่ยาวเกินไป ขนาดไม่เหมาะสม มีการอุดตัน หรือมีรอยรั่ว สามารถทำให้ปั๊มดูดสารเคมีได้ไม่เต็มประสิทธิภาพ
ควรตรวจสอบ Strainer, Foot Valve และข้อต่อต่าง ๆ รวมถึงดูว่าท่อดูดมีการพับหรือถูกบีบรัดหรือไม่
3. Check Valve สกปรกหรือปิดไม่สนิท
Check Valve มีหน้าที่ควบคุมทิศทางการไหล หากมีตะกอนหรือสารเคมีตกค้างจนทำให้วาล์วเปิด–ปิดไม่สมบูรณ์ อาจทำให้สารไหลย้อนกลับและส่งผลต่อปริมาณการจ่าย
จึงควรตรวจสอบและทำความสะอาด Check Valve ตามรอบการบำรุงรักษา
4. Diaphragm เสื่อมหรือเสียหาย
สำหรับปั๊มแบบ Diaphragm หากไดอะแฟรมเสื่อม แข็ง ฉีก หรือเกิดการเสียรูป อาจทำให้ปริมาตรการดูดและจ่ายในแต่ละจังหวะเปลี่ยนไป
หากปรับ Stroke หรือความเร็วของปั๊มแล้ว แต่อัตราจ่ายยังไม่คงที่ ควรตรวจสอบสภาพ Diaphragm และชิ้นส่วนภายในปั๊ม
5. Pressure ของระบบไม่เหมาะสม
แรงดันด้านดูดและด้านจ่ายมีผลต่อการทำงานของ Metering Pump หากแรงดันในระบบเปลี่ยนแปลงมาก หรือสภาวะการทำงานไม่ตรงกับช่วงที่ปั๊มออกแบบไว้ อัตราจ่ายก็อาจเปลี่ยนตามไปด้วย
ดังนั้นควรตรวจสอบทั้ง Discharge Pressure, Back Pressure และสภาวะของระบบท่อ ก่อนสรุปว่าปั๊มมีปัญหา
6. Chemical Compatibility ไม่เหมาะสม
สารเคมีแต่ละชนิดมีคุณสมบัติแตกต่างกัน ทั้งความกัดกร่อน ความหนืด อุณหภูมิ และการเกิดก๊าซ หากเลือกวัสดุของหัวปั๊ม Diaphragm หรือ Valve ไม่เหมาะกับสารเคมี อาจทำให้ชิ้นส่วนเสื่อมเร็วและส่งผลต่ออัตราการจ่าย
การเลือกปั๊มจึงควรพิจารณา ชนิด ความเข้มข้น อุณหภูมิ และคุณสมบัติของสารเคมี ควบคู่กับ Flow Rate และ Pressure
7. Pulsation ทำให้อัตราการไหลดูไม่สม่ำเสมอ
Metering Pump แบบไดอะแฟรมบางประเภททำงานด้วยจังหวะดูดและจ่าย ทำให้เกิด Pulsation หรือแรงกระเพื่อมในท่อ หากระบบต้องการ Flow ที่ต่อเนื่องและเรียบมากขึ้น อาจพิจารณาใช้ Pulsation Dampener เข้ามาช่วยลดแรงกระเพื่อม
BLACOH SENTRY Pulsation Dampener เป็นอุปกรณ์ที่ออกแบบมาเพื่อช่วยลดแรงสั่นสะเทือนและ Pressure Surge พร้อมช่วยให้การไหลในระบบ Metering Pump และ Chemical Injection มีความสม่ำเสมอมากขึ้น
หากพบว่า ปั๊มสารเคมีอัตราจ่ายไม่คงที่ อย่าเพิ่งรีบเปลี่ยนปั๊ม ควรเริ่มจากตรวจสอบ Air Lock, Suction Line, Check Valve และ Diaphragm ก่อน จากนั้นจึงตรวจสอบแรงดันและความเข้ากันได้ของวัสดุกับสารเคมี
สำหรับงานที่ต้องการควบคุมการจ่ายสารเคมีอย่างแม่นยำ TACMINA Metering Pump เป็นอีกหนึ่งทางเลือกสำหรับงานสูบจ่ายสารเคมี โดยมีผลิตภัณฑ์หลายรูปแบบให้เลือกตามลักษณะงานและเงื่อนไขของระบบ
หากตรวจสอบเบื้องต้นแล้วแต่ยังหาสาเหตุไม่ได้ สามารถส่งข้อมูล ชนิดสารเคมี, อัตราจ่าย, แรงดัน, ขนาดท่อ และรุ่นปั๊ม ให้ C.M.P. GROUP ช่วยวิเคราะห์แนวทางที่เหมาะสมกับระบบได้
